ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΣΚΩΛΗΚΟΕΙΔΕΚΤΟΜΗ

 Τι είναι η σκωληκοειδεκτομή;

Η σκωληκοειδεκτομή είναι η χειρουργική αφαίρεση της σκωληκοειδούς αποφύσεως, ενός οργάνου που βρίσκεται κοντά στο αρχικό τμήμα του παχέος εντέρου, που ονομάζεται τυφλό. Η επέμβαση πραγματοποιείται σε περιπτώσεις φλεγμονής του οργάνου, κατάσταση που ονομάζεται οξεία σκωληκοειδίτιδα. Η επέμβαση είναι απαραίτητη λόγω του κινδύνου νέκρωσης και διάτρησης της σκωληκοειδούς αποφύσεως, γεγονός που οδηγεί σε έξοδο εντερικού περιεχομένου στην κοιλιά και επακόλουθη περιτονίτιδα.

Κοινά συμπτώματα της νόσου

  • Κοιλιακό άλγος το οποίο εδράζεται στην περιοχή της κατώτερης κοιλιάς με εντόπιση κυρίως δεξιά, αν και πολλές φορές η έναρξη του πόνου εντοπίζεται πέριξ του ομφαλού
  • Πυρετός
  • Ανορεξία
  • Ναυτία και έμετος
  • Σπανιότερα διάρροιες ή δυσκοιλιότητα

Επιλογές για την επέμβαση

  1. Ανοιχτή επέμβαση: Η κλασσική μέθοδος σκωληκοειδεκτομής που πραγματοποιείται με μικρή τομή στο κατώτερο δεξιό τμήμα της κοιλιάς
  2. Λαπαροσκοπική επέμβαση: Η σκωληκοειδής απόφυση αφαιρείται από την κοιλιά με τη βοήθεια ειδικών εργαλείων που εισάγονται μέσω ειδικών οπών στο κοιλιακό τοίχωμα με τη βοήθεια κάμερας και άμεσης όρασης. Αποτέλεσμα της εξέλιξης της χειρουργικής, προσφέρει καλύτερο αισθητικό αποτέλεσμα, λιγότερο μετεγχειρητικό πόνο και ταχύτερη ανάρρωση, εφόσον πραγματοποιείται από χειρουργό με αντίστοιχη πείρα

Ανεξάρτητα από το είδος της επέμβασης, τον ασθενή μπορεί να συνοδεύει σε περιπτώσεις μεγάλης ενδοκοιλιακής φλεγμονής, σωλήνας παροχέτευσης υγρών για μερικές ημέρες και κατόπιν αφαιρείται όταν αυτό κριθεί σκόπιμο.

Πριν την επέμβαση

Ο θεράπων χειρουργός οφείλει να λάβει το πλήρες ιστορικό του ασθενούς τόσο για το κοιλιακό άλγος όσο και για τυχόν άλλες παθήσεις καθώς και να πραγματοποιήσει πλήρη κλινική εξέταση. Για την οριστική διάγνωση μπορεί να κριθεί απαραίτητη η πραγματοποίηση εξετάσεων όπως αιματολογικός έλεγχος, υπερηχογράφημα κοιλίας και αξονική τομογραφία κοιλίας.

Από τη στιγμή που θα τεθεί η διάγνωση της οξείας σκωληκοειδίτιδας και αποφασιστεί η χειρουργική επέμβαση κάθε ασθενής υποβάλλεται στο λεγόμενο προεγχειρητικό έλεγχο, ο οποίος περιλαμβάνει ακτινογραφία θώρακος, καρδιογράφημα και καρδιολογική εκτίμηση, εξετάσεις αίματος και αναισθησιολογική εκτίμηση.

Πριν την επέμβαση ο ασθενής παραμένει νηστικός και του χορηγείται κατάλληλη αγωγή μέσω φλεβοκαθετήρα, η οποία περιλαμβάνει υγρά και ηλεκτρολύτες καθώς και αντιβιοτικά, πάντα με βάση τη γενική κατάσταση του κάθε ασθενούς και τυχόν συνυπάρχοντα νοσήματα.

Πλεονεκτήματα και πιθανοί κίνδυνοι

Η αφαίρεση της φλεγμαίνουσας σκωληκοειδούς αποφύσεως ανακουφίζει πλήρως τον ασθενή από τα προεγχειρητικά συμπτώματά του και προλαμβάνει επικίνδυνες καταστάσεις, όπως η ρήξη της σκωληκοειδούς αποφύσεως και η περιτονίτιδα που είναι απειλητικές για τον ασθενή. Από τη στιγμή που γίνει η αφαίρεση δεν πρόκειται στο μέλλον ο ασθενής να υποφέρει από το ίδιο πρόβλημα.

Πιθανές επιπλοκές από την επέμβαση της σκωληκοειδεκτομής, ανεξάρτητα από την άρτια πραγματοποίησή της, είναι:

  • Διαπύηση τραύματος
  • Αιμορραγία
  • Μετεγχειρητικός ειλεός
  • Τραυματισμός ενδοκοιλιακών οργάνων
  • Επίσχεση ούρων
  • Εμπύρετο
  • Πνευμονία
  • Θρόμβωση αγγείων κάτω άκρων
  • Πνευμονική εμβολή

Μετεγχειρητική πορεία

Μετά την επέμβαση ο ασθενής επιστρέφει στο θάλαμο νοσηλείας για τη χορήγηση περαιτέρω αγωγής. Παρακολουθούνται τα ζωτικά σημεία του, δηλαδή η αρτηριακή πίεση, οι καρδιακές σφύξεις και η θερμοκρασία. Παράλληλα και ανάλογα με την κλινική εικόνα, ξεκινά σταδιακά η σίτιση από το στόμα, αρχικά με υδαρείς τροφές και μειώνεται η ενδοφλέβια χορήγηση υγρών και ηλεκτρολυτών. Αν κριθεί απαραίτητο από το θεράποντα χειρουργό μπορεί να πραγματοποιηθεί και αιματολογικός έλεγχος. Ο ασθενής φέρει κάλτσες συμπίεσης κάτω άκρων για 1-2 μέρες μετά την επέμβαση με στόχο την αποφυγή θρομβώσεων. Αν κριθεί απαραίτητο και ανάλογα με το ιστορικό του ασθενούς, μπορεί να χρειαστεί η χορήγηση ενέσιμης ηπαρίνης χαμηλού μοριακού βάρους για τη συμπλήρωση της αντιθρομβωτικής αγωγής.

Το διάστημα που παραμένει ένας ασθενής στο νοσοκομείο εξαρτάται από τη γενική κατάστασή του, αλλά συνήθως δεν ξεπερνά τα δυο 24ωρα.

Οδηγίες για το σπίτι

Με την έξοδο του ασθενούς, δίνονται αναλυτικές οδηγίες όσον αφορά τη φαρμακευτική αγωγή που πρέπει να λάβει στο σπίτι καθώς και το διαιτολόγιο που πρέπει να ακολουθήσει.

Είναι αναμενόμενο λόγω της οξείας κατάστασης και της χορήγησης αναισθησίας, να παρουσιαστεί αίσθημα κόπωσης και καταβολής δυνάμεων για λίγες ημέρες. Συνιστάται λοιπόν η αποφυγή αλκοόλ και καπνίσματος για το διάστημα αυτό.

Παράλληλα, προσοχή δίνεται στη σίτιση του ασθενούς. Αυτή γίνεται σταδιακά και ξεκινά με υγρά, ενώ σταδιακά προστίθενται και στέρεες τροφές. Συνιστάται η αποφυγή ορισμένων τροφών που μπορεί να ερεθίσουν το έντερο και να προκαλέσουν μετεγχειρητική δυσανεξία και πόνο.

Τον ασθενή συνοδεύει πάντα αναλγητική αγωγή αλλά συνιστάται η αποφυγή της κατάχρησής της καθώς και η επικοινωνία με το χειρουργό σε περίπτωση εμμονής του πόνου.

Η κινητικότητα μετά την επέμβαση αυξάνεται σταδιακά. Καλό θα είναι να αποφεύγεται η ανύψωση μεγάλου βάρους για μερικές ημέρες, ενώ ενθαρρύνεται το περπάτημα και η ήπια άσκηση. Η καλή κίνηση βελτιώνει τη γενικότερη κατάσταση και μειώνει εξαιρετικά τον κίνδυνο αγγειακής θρόμβωσης. Η επιστροφή στην εργασία ή στο σχολείο γίνεται μετά περίπου από 7-10 ημέρες σε περίπτωση απλής φλεγμονής και περίπου 14-15 ημέρες σε περιπτώσεις ρήξης ή περιτονίτιδας .

ΠΡΟΣΟΧΗ!!!

Οποιοδήποτε πρόβλημα παρουσιαστεί κατά τη διάρκεια της μετεγχειρητικής πορείας ή τυχόν απορίες εμφανιστούν είναι απαραίτητη η επικοινωνία με το χειρουργό. Ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δίνεται σε τυχόν πυρετό πάνω από 38, παρατεταμένο πόνο, μειωμένη εντερική λειτουργία ή αναστολή κενώσεων, αιμορραγία ή πρήξιμο και εκροή πύου από το τραύμα.

© 2013 Δρ. Κωνσταντίνος Α. Κούρτης - Διευθυντής Χειρουργικής Κλινικής, Ιατρικό Κέντρο Αθηνών