Νέα

Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΑΜΦΟΤΕΡΟΠΛΕΥΡΗΣ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΣ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ

 Πολλές γυναίκες που διαγιγνώσκονται με καρκίνο στο μαστό τους, καταλήγουν πολλές φορές στη λανθασμένη απόφαση να αφαιρέσουν στο ίδιο χειρουργείο και τον άλλο υγιή μαστό (προφυλακτική αμφοτερόπλευρη μαστεκτομή) με τη λογική του αποκλεισμού της πιθανότητας εμφάνισης νέου καρκίνου στο μέλλον. Παρά το γεγονός όμως ότι οι περισσότερες από τις ασθενείς αυτές οδηγούνται στην απόφαση αυτή από το φόβο της υποτροπής, αποτελεί απόλυτη αλήθεια το γεγονός ότι μόνο ένα μικρό σχετικά ποσοστό από αυτές έχει στην πραγματικότητα απόλυτη ένδειξη για να υποβληθεί σε μια τόσο εκτεταμένη επέμβαση.

Δυστυχώς, όπως έχουν αποδείξει οι μελέτες της διεθνούς βιβλιογραφίας, η προφυλακτική αμφοτερόπλευρη μαστεκτομή δεν καταφέρνει να μειώσει τον κίνδυνο υποτροπής καρκίνου του μαστού σε αναμενόμενα ποσοστά, ώστε να δικαιολογηθεί μια τέτοια απόφαση.
Πριν από λίγο καιρό, εμφανίστηκε το λεγόμενο φαινόμενο Angelina Jolie, καθώς η διάσημη ηθοποιός υποβλήθηκε σε προφυλακτική αμφοτερόπλευρη μαστεκτομή, όταν διαπιστώθηκε ότι πάσχει από μετάλλαξη του γονιδίου BRCA και πριν εκδηλωθεί κάποια κακοήθεια. Αυτό επιβεβαίωσε για μια ακόμη φορά το γεγονός, πως όταν διάσημα άτομα προβαίνουν σε μια ενέργεια, η κοινή γνώμη επηρεάζεται σημαντικά, καθώς και μια μεγάλη σειρά αποφάσεων που στην προκειμένη περίπτωση επηρεάζουν την υγεία των ασθενών. 
 
Αποτελεί αλήθεια επίσης το γεγονός ότι, η πράξη αυτή ευαισθητοποίησε μεγάλο αριθμό γυναικών παγκοσμίως σχετικά με την εξέταση των μαστών τους αλλά και οδήγησε μεγάλο αριθμό γυναικών με μονόπλευρο καρκίνο μαστού στο χειρουργείο για προφυλακτική αμφοτερόπλευρη μαστεκτομή. Μεγάλη σειρά σημαντικών μελετών στην ιατρική βιβλιογραφία έχουν καταδείξει πως η τελική απόφαση μιας γυναίκας για το είδος της επέμβασης στο οποίο θα υποβληθεί εξαρτάται από μια σειρά παραγόντων, όπως η συμβουλή του θεράποντος, οι προσωπικές της πεποιθήσεις, το περιβάλλον, η επαρκής πληροφόρηση σχετικά με τη νόσο, το κοινωνικό και μορφωτικό επίπεδο, η ηλικία και το οικογενειακό ιστορικό.
 
Έχει αποδειχθεί, ότι γυναίκες με μεταλλάξεις των γονιδίων BRCA, ή οικογενειακό ιστορικό καρκίνου μαστού ή παρουσιάζουν άλλους παράγοντες κινδύνου ανάπτυξης καρκίνου στον ετερόπλευρο μαστό, όπως ακτινοβολία στο θώρακα, θα πρέπει να ενημερώνονται για την επιλογή της αμφοτερόπλευρης μαστεκτομής, τόσο τα οφέλη όσο και τις παρενέργειες, ώστε να καταλήγουν σε ψύχραιμη απόφαση βασισμένες σε σωστά στοιχεία και όχι στο φόβο από τη νόσο. Τα στοιχεία παρουσιάζουν ποσοστό υποτροπής του καρκίνου του μαστού στις παραπάνω κατηγορίες ασθενών που ξεπερνά το 20% στην 5ετία, σε αντίθεση με το 2% στον υπόλοιπο πληθυσμό.
 
Εντούτοις, το συνολικό όφελος επιβίωσης από την αμφοτερόπλευρη μαστεκτομή δεν ξεπερνά το 1% στην 20ετία όπως αυτό επισημάνθηκε από το American College of Surgeons πρόσφατα. Συνεπώς απαιτείται από την πλευρά της ιατρικής κοινότητας μια πληρέστερη και αντικειμενικότερη ενημέρωση των ασθενών σχετικά με τις ενδείξεις, τα οφέλη και τα μειονεκτήματα του κάθε τύπου επέμβασης, λαμβάνοντας όμως πάντα υπόψη και τις ιδιαιτερότητες καθώς και τις προτιμήσεις της κάθε ασθενούς, εξηγώντας αναλυτικά όλες τις εναλλακτικές στρατηγικές θεραπείας και παρακολούθησης οι οποίες μπορούν να χρησιμοποιηθούν πριν από μια τέτοια απόφαση.
 
Συμπερασματικά, η στενή παρακολούθηση της ασθενούς, ο κατάλληλος εργαστηριακός, γονιδιακός και απεικονιστικός έλεγχος, όπου και όταν αυτός χρειάζεται, καθώς και η αναλυτική και λεπτομερής συζήτηση μεταξύ ασθενούς και γιατρού για όλα τα πιθανά σενάρια σε περίπτωση διάγνωσης καρκίνου του μαστού αποτελούν τους θεμέλιους λίθους για τη λήψη της καλύτερης δυνατής εξατομικευμένης απόφασης, που θα οδηγήσει και στο καλύτερο δυνατό θεραπευτικό αποτέλεσμα.  
© 2013 Δρ. Κωνσταντίνος Α. Κούρτης - Διευθυντής Χειρουργικής Κλινικής, Ιατρικό Κέντρο Αθηνών